Lisansüstü Eğitim Enstitüsü - Sosyal Alanlar

Dersler

FEL 501 İnsan Bilimlerinde Temel Sorunlar

Bu ders insan bilimlerinin sorunlarını teorik bir çerçevede, felsefe açısından ele alır. İnsan Bilimlerinin temel kavramları, sorunları ve bu sorunların çözümlerine ilişkin farklı felsefi çözüm yollarını inceler.

FEL 502 Modernizm-Postmodernizm Tartışmaları

Modernizm ve postmodernizm kavramlarının açımlanması, tarih boyunca farklı dönemlerde ortaya çıkan yorumları, modern ve postmodern dünya ile bağlantısı içerisinde bireyin taşıdığı olanakların incelenmesi bu ders kapsamında yer alır. Ayrıca bu derste, modernizm ve postmodernizme yöneltilen eleştiriler ve bu eleştirilerin felsefi arka planları tartışılacaktır.

 FEL 503 Çağdaş Felsefede Ana Eğilimler

Bu ders, çağımızın, Kant’tan Heidegger’e kadar uzanan çizgide yer alan önemli filozoflarının görüşlerine odaklanarak, çağdaş felsefenin temel disiplinlerini inceler. 19.y.y.ın sonundan başlayan bir süreçte felsefenin çağdaş tartışmalarının öğrencinin dikkatine sunulacağı bu derste, Hegel, Schopenhauer, Nietzsche, Husserl, Bergson, Hartmann, Sartre, Camus gibi yüzyılın önemli filozofların metinlerine yer verilecektir.                                                

FEL 504 Etik Sorunlar

Özellikle günümüzde gittikçe önemi artan “etik” ve “ahlaki değerler” tartışması üzerine yoğunlaşılacak olan bu derste, ahlak alanında ortaya çıkan sorunlar, bir yanıyla etik içinde yer alan eski kuramsal yaklaşımlara dayandırılıp diğer yanıyla da güncel yeni kuramlar ve tartışmalar ışığında ele alınacak, söz konusu sorunların çözüm yolları üzerinde çalışılacaktır.

FEL 505 Çağdaş Siyaset Felsefesi Sorunları

Dersin amacı kamusal alan kavramını birey-toplum ve devlet-yurttaş ilişkilerini tartışarak ayrıntılarıyla ele almaktır. Kamusal alan kavramının değişimi ve gelişimi, liberal ve cumhuriyetçi akımların kamusal alan kavramına bakış açıları, çokkültürlülük, demokrasi konuları ve siyaset felsefesinde bu başlıklar altında çalışan (Rawls, Arendt, Taylor, Habermas vb.) çağdaş siyaset kuramcıları tarafından yapılan tartışmalar bu dersin içeriğini oluşturur.

FEL 506 Kültür Bilimleri ve Kültür Felsefesi

Son yüzelli yıl içinde insan bilimleri ve sosyal bilimler alanlarında dünyada önemli çalışmalar yapılmış ve bu alanlarda önemli teoriler oluşmuştur. Bu yeni fikirler ışığında karşılaştığımız, günümüz felsefe dünyası açısından da incelenmesi gereken önemli bir kavram vardır: Kültür. Bu ders çerçevesinde kültür kavramının teorik ve felsefi altyapısı sorgulanarak kültürel çalışmalar alanı üstüne tartışılacaktır. Tarihsel ve kültürel bir varlık olarak insan, insan felsefesi, kültür felsefesi, felsefenin sosyal bilimlerdeki yeri ve felsefenin insan bilimleri ile olan ilişkisi bu derste ele alınacak diğer konulardandır. 

  FEL 507 Metinlerle Aristoteles

“Metinlerle Aristoteles” dersinin amaçları Aristoteles’in metinlerini okuyarak, onun felsefesinin çeşitli alanlarında ortaya koyduğu bilgileri ve getirdiği kavramları öğrencilerin tanımalarına ve bu bilgilerin ortaya konuşundaki hareket noktalarını görmelerine yardımcı olmak, böylece de bunların felsefi bilgi üretmede önemine dikkat çekmektir. Ders kapsamında özellikle Aristoteles’in etik görüşü üzerinde durulacaktır.

FEL 508 Tarih Oluşturma Sorunu ve Tarih Felsefesi

Bu derste öncelikle “tarih”in kavramsal içeriğinden hareketle, tarih felsefesi alanında ortaya çıkan belli başlı görüş ve yaklaşım biçimleri, filozofların düşünce dizgeleri eşliğinde ele alınacaktır. Aristoteles, Augustinus, Herder, Kant, Hegel, Marx, August Comte, Nietzsche, Dilthey ise ilkçağdan günümüze kadar olan tarih felsefesinin gelişimi bağlamında incelenecek filozoflara birkaç örnektir.

FEL 509 İnsan Hakları Sorunları

Dersin amacı, insan hakları kavramının açıklığa kavuşturulmasına yardımcı olmak, dolayısıyla insan haklarının neden korunması gerektiğinin görülebilmesini sağlamaktır. Dersin saptanan amaçlarına yönelik olarak, insan hakları kavramının içeriğinin nasıl belirlenebileceği tartışılacak ve yaşamda karşılaşılan insan hakları sorunlarından hareket edilerek, insan haklarını anlama biçimleri gözden geçirilecek ve pratikte uygulanabilirliği olan bazı sonuçlar çıkartılacaktır.

FEL 511 Türk Kamu Yaşamında Felsefe Sorunları

İnsan Hakları Sorunları dersinin temellerinden hareket edecek olan bu dersin amacı, kamu kurumları ile kamu hizmeti veren kurumlarla ilgili –özerklik, tarafsızlık, basın özgürlüğü gibi- bazı kavramların açıklığa kavuşturulmasına yardımcı olmak ve toplumsal gerçekliğe bu açık kavramlarla bakıldığında çıkabilecek sonuçlardan bazılarına işaret etmektir. Dersin saptanan amaçları doğrultusunda, insan haklarını doğrudan ve dolaylı olarak korumayı amaçlayan bazı kurumlar ve sorunları üzerinde durulacak, kuruluş yasaları, özellikle amaçları ve ilkeleri bakımından incelenecek ve bu kurumlarla ilgili uluslararası belgeler ele alınacaktır.

FEL 512 Sanat Eserlerinde Felsefe Sorunları

Dersin ana amacı, öğrencilerin sanat felsefesi alanına giren bir konu veya problem üzerinde nasıl araştırma yapılabileceğini öğrenmelerine yardımcı olmaktır. Bu ders, öğrencilerin seçilen konu veya problemle ilgili olarak bir soru sormalarına, ilgili literatürden ve sanat eserlerinden örnekler seçerek, sordukları soruyla ilgili araştırma malzemesi oluşturmalarına yardımcı olur, ardından öğrencilerin malzemeye dayanarak sorularını cevaplandırmaları sağlanır.

FEL 515 Çağımız ve Düşünsel Arka Planı

Çağımızı oluşturan felsefi görüşler eşliğinde çağın olaylarının tarihsel arka plânı ve ortaya çıkardıkları sorunlar ele alınacaktır. Dünyadaki ve ülkemizdeki toplumsal değişimler ve gelişmeler felsefi bir bakış ile irdelenecektir.

FEL 516 Bilgi Felsefesi Sorunları

Bu ders kapsamında bilgi kuramının güncel tartışmaları ele alınacaktır. Özellikle bilgi felsefesinin temel eksenlerinden olan hakikat, doğruluk, sorunları ve gerekçelendirme problemi ayrıntılarıyla incelenecek, bilgi-inanç ilişkisi tartışılacaktır.

FEL 517 Felsefe ve Küresel Sorunlar

“Felsefe ve Küresel Sorunlar” dersi, küresel sorunları felsefi bir bakış açısıyla, özellikle de kültürel açıdan küreselleşmenin etkilerine yoğunlaşarak ele alır. Bu bağlamda küreselleşmenin yarattığı sorunların kavramsal boyutuyla açıklığa kavuşturulup, pratikte olanlarla bir karşılaştırma yapma olanağı yaratmaktır. İnsan Hakları, çevre sorunları, devlet ve toplum ilişkileri bağlamında antik çağdan günümüze filozofların metinleri eşliğinde incelemeye tabi tutulacaktır.

FEL 518 Anlama ve Yorumlama

Kültür bilimlerine ilişkin bir yöntem olarak anlamanın önemi ve işlevi, diğer bilim gruplarının yöntem anlayışlarıyla olan farklılıkları, anlamanın yorumlamadaki etkisi ve gücü gibi konular bu dersin kapsamında ele alınan bellibaşlı tartışma odaklarıdır. Özellikle Dilthey, Gadamer gibi 20. yüzyıl hermeneutik geleneğinde yer alan filozofların metinleri esas alınarak “anlama” ve “yorumlama”nın insan bilimlerindeki önemi ortaya konulacaktır.

FEL 519 Felsefenin Temel Sorunları

Bu ders çerçevesinde felsefenin temel disiplinlerinin hayata ve insana dair sorunlara bakış açıları ve felsefenin yöntemsel olarak pratik dünyaya etkileri/katkıları tartışılacaktır.

FEL 520 Değerlendirme Sorunları

Bu derste “etik” ve “değer felsefesi”nin belli başlı tartışma konularından biri olan değerlendirme sorunu tüm ayrıntılarıyla incelenecektir. Değerlendirmenin neliği, moral ikilemler ve seçim, seçimde değerlendirmenin rolü, değerlendirme ve değerler, değerlendirme türleri bu derste ele alınacak konular arasındadır.

FEL 521 20. Yüzyılda Dil Felsefesi

Bu ders kapsamında, dilin felsefi sorunları ele almadaki yer ve önemi açığa çıkarılacaktır. Bu bağlamda dil felsefesiyle yapısalcılık arasındaki bağıntı 20.y.y. düşünürleri üzerinden incelenecek, Frege, Russell, Saussure, Barthes, Lacan, Foucault, Levi-Strauss gibi düşünürlerin metinlerinden faydalanılacaktır.

FEL 522 Düşünme Eğitimi

Bu dersin amacı, özellikle, Felsefe Anabilim Dalında kendini geliştirmek isteyen felsefe öğretmenlerine, İlk ve Ortaöğretimde yürütülmesi söz konusu olan Düşünme Eğitimi ve Felsefe derslerini, amacına uygun ve başarılı bir şekilde yürütebilecek donanımı vermek ve onların gelişimine bu yönde katkıda bulunmaktır. Bu bağlamda, Platon’un söz konusu amaca yönelik diyalogları okunacak ve yine bu amaca uygun şekilde seçilmiş edebiyat eserleri (hem çocuk edebiyatından hem de dünya klasiklerinden) felsefe açısından incelenecektir. 

FEL 523 İş Dünyasında Etik

Etik kavramı, örgüt-birey ilişkisi çerçevesinde ele alınacak ve çeşitli iş alanlarının etik gereksinimleri örneklerle tartışılacaktır. Özellikle etik ve meslek etiği bağı, iyi insan olma ve iş dünyasının iyileri arasındaki gerilimden doğan sorunlar bu ders kapsamında incelenecek konular arasındadır.

FEL 524 Çocukların Eğitiminde Felsefe

Çocukların eğitiminde kavramların ve sorgulamanın öğrenilmesi aşamasında, eleştirel düşünme biçiminin kazandırılmasına yardımcı olacak bilgi ve araçları gözden geçirmeyi amaçlayan bu derste, eğitim olgusuna felsefi yaklaşımlar, çocuklara felsefeyi sevdirecek yöntemler ve araçlar, eleştirel düşünmenin arka planı üzerinde durulacaktır.

FEL 526 Metinlerle Kant

“Metinlerle Kant” dersinin ana amacı Kant’ın temel metinlerinden yola çıkarak, onun felsefesinin çeşitli alanlarında ortaya koyduğu bilgileri ve getirdiği kavramları tanımlarken, bu bilgi ve kavramların felsefi arka planını incelemektir. Bu derste, özellikle Kant’ın etik alanındaki başyapıtları olan Pratik Aklın Eleştirisi ve Ahlak Metafiziğinin Temelleri başlıklı eserlerine odaklanılacaktır.

FEL 527 Eğitimde Etik

Bu ders kapsamında “eğitim etiği” ve “etik eğitimi” kavramlarına değinilecektir. Bu bağlamda eğitim olgusu etiğin bir uygulama alanı olarak ele alınacak; eğitimin kalitesini yükseltmede etik değerlerin önemi üzerinde durulacaktır.

FEL 528 Küreselleşme ve Etik

Bu derste yerel ve küresel geriliminde etik konusu tartışılacaktır. Küreselleşmenin “etik değerler” üzerindeki olumlu/olumsuz etkileri güncel örneklerle irdelenirken; günümüzün önemli tartışma odaklarından biri olan “ahlak” ve “etik” arasındaki ayrımın temelleri de açığa çıkartılacaktır.

FEL 529 Bilimde Etik

Bilimsel araştırmanın sınırlarının ve araştırmacının yükümlülüklerinin etik bağlamda ele alınacağı bu derste,  çeşitli bilim dallarının faaliyetlerini sürdürürken, dikkat etmesi gereken etik sorunlar gündeme getirilecek; özellikle “insan” olgusuna felsefi yaklaşımların bilimdeki yansımaları üzerinde durulacaktır.

FEL 530 Siyasette Etik

Etik olmadan siyaset yapılamayacağı görüşünden yola çıkılarak, siyasetin kapsamı, siyasetçi-etik ilişkisi ve siyasette etik sorumluluk kavramları yeniden gündeme getirilecek, siyasal alanda ortaya konulmuş alternatif ahlak anlayışları tartışılacaktır.

FEL 531 Çevre Etiği

“Çevre Etiği”, insan-doğa ilişkisinin farklı boyutlarının tartışmaya sunulacağı bir derstir. Bu bağlamda özellikle günümüzde çevrenin tahribi konusunda giderek artan olumsuz gelişmeler karşısında insanın etik sorumlulukları tartışma konusu edilecektir.

FEL 532 Biyoetik

Hasta-hekim ilişkisi, hasta hakları, tıp araştırmalarında sınırlar, ötenazi, kürtaj gibi konuların ele alınacağı bu derste, çeşitli örnekler etik bir bakış açısı üzerinden ele alınacaktır.

FEL 533 Kültür, Küreselleşme ve Eğitim

Bu derste, kültürel ve küresel boyutta “eğitim” kavramına odaklanılacaktır. Dersin amacı, eğitim-kültür ilişkisini, özellikle de küreselleşmenin ekonomik ve kültürel bağlamda eğitim üzerindeki olumlu ve olumsuz etkilerini detaylı olarak incelemektir.

FEL 534 Kültür, İdeoloji ve Felsefe

Bu derste ideoloji ve kültür ilişkisine değinilecek, eğitim kavramının kültürel ve ideolojik işlevleri konu edilecektir. Ayrıca, devletlerin eğitim politikaları incelenerek, günümüze değin gerçekleştirilmiş olan uygulamalardan bazıları eleştirel bir biçimde ele alınacaktır.

FEL 536 Eğitimin Antropolojik Temelleri

Bu ders insan felsefesi bağlamında eğitim kavramına odaklanmaktadır. Eğitimde dil gelişimi, diyalog, diyolojik yöntem ve kültür konuları ayrıntılı biçimde ele alınacak, bir olanaklar varlığı olarak insanın kendisini gerçekleştirmesinde eğitimin önemi ve işlevi tartışılacaktır.

FEL 537 Felsefe Açısından Eğitim Kuramları

Bu ders kapsamında çeşitli eğitim kuramları inceleme konusu olarak ele alınacak ve bu kuramlar felsefi bakış açısıyla irdelenerek, olumlu/olumsuz yanları serimlenecektir. Felsefenin taşıdığı olanaklarla eğitim olgusunun nasıl yeninden biçimlendirilebileceği tartışılacaktır.

 FEL 538 Sosyal Refah ve Sosyal Adalet Kavramlarının Felsefi Arka Planı

Bu derste farklı devlet modellerinin “ortak refah”, “adalet”, “eşitlik” ve “azınlıklar”a ilişkin bakış açıları ele alınacak, sosyal adaleti sağlama konusunda Karl Marx, John Rawls gibi konuyla ilişkili önemli tartışmalar yürüten filozoflarının önerileri tartışılacaktır.

FEL 539 Yaşamboyu Eğitimin Felsefi Temelleri

Eğitimin eğitim kurumları ile sınırlı olmadığı bilincini hareket noktası olarak alan bu ders, temellerini Sokrates’te bulan yaşamboyu eğitim kavramına odaklanır, Sokratik yöntemin çağdaş eğitim yöntemleri açısından sunduğu olanakları ortaya çıkarır.

FEL 540 Ütopya ve Karşı Ütopyalar

Felsefe tarihi boyunca ideal toplumu tartışan filozofların eserlerinin inceleneceği bu derste, birey-toplum ilişkilerinin dengelenmesine yönelik olarak önerilen sosyal politikalar ve bu önerilerin nasıl karşıt bir hale dönüşeceğine ilişkin eleştirilerde bulunan ütopya karşıtlarının eserleri tartışılacaktır.

FEL 541 Sosyal ve Ekonomik Haklar Bakımından Sosyal Politika

Bu derste devletlerin kadın, çocuk, kültürel azınlık ve yoksulluk konularındaki yaklaşımları incelenecek, söz konusu konular üzerine ortaya konulmuş olan çözüm önerileri çağdaş siyaset felsefesinin yaklaşımları temel alınarak tartışılacaktır.

FEL 542 Birey-Toplum ve Devlet İlişkileri

Kamusal alan-özel alan ve sivil toplum ayrımlarının geçmişten günümüze değin yorumlarının tartışılacağı bu derste; birey, toplum ve devlet ilişkilerine ilişkin kurgular, günümüzden örnekler eşliğinde, Jürgen Habermas, Hannah Arendt, Richard Senet vb. kamusal alan kuramcılarının eserlerini de dikkate alarak incelenecektir.

FEL 543 Fenomenoloji

Bu derste fenomenolojik yaklaşımın temel kavramları ele alınacak, Husserl, Merleau-Ponty gibi fenomenolojik yaklaşımın önde gelen savunucularının görüşleri incelenecektir.

FEL 544 Felsefe Tarihinde Eğitim Sorunu

Felsefe tarihi boyunca filozofların eğitim konusuna yaklaşımlarının ele alındığı bu derste, Platon’dan başlayarak Aristoteles, Thomas Aquinas, John Locke, Jean Jacques Rousseau gibi eğitim konusunda çalışmalar yapan çeşitli filozofların metinlerinde “eğitim” kavramının izleri sürülecek, filozofların genel bakış açıları bağlamında eğitim olgusuna farklı yaklaşımları karşılaştırılacaktır. 

FEL 559 Araştırma Yöntemleri

Dersin amacı, felsefe araştırmalarında hareket edilen noktaları ve izlenen yolları, felsefe tarihinden örneklere dayanarak ortaya koymak; diğer bilgi alanlarında izlenen yollarla ortak ve farklı noktalarını göstermek ve bu karşılaştırmadan edinilen bilgilere dayanarak felsefenin ve diğer bilgi alanlarının yeni bilgilere/açıklamalara götürmedeki elverişliliğini /elverişsizliğini tartışmaktır. Dersin saptanan amaçları doğrultusunda, doğa bilimlerinden ve felsefenin çeşitli dallarından metinler seçilerek, filozofların araştırmalarında izledikleri yollar ile hareket noktaları incelenecek ve getirdikleri sonuçlar açısından birbirleriyle karşılaştırılacaktır.

FEL 598 Mezuniyet Projesi

Öğrenciler seçtikleri bir konuya ilişkin olarak, danışman öğretim üyesinin yol göstericiliğinde proje hazırlarlar.

Düşüncede Özgür, Eğitimde Çağdaş, Bilimde Evrensel